Inkilap Tarihi Ders Notlari Inkilap Tarihi Ders özetleri Inkilap Tarihi kısa notlar
Inkilap Tarihi Ders Notlari Inkilap Tarihi Ders özetleri Inkilap Tarihi kısa notlar
açıkögretim 1.sınıf ders notları ders özetleri açıkögretim 1.sınıf kamu yönetimi ders notları ders özetleri indir yükle cıkmış ara sınav soruları cvpları cıkmış vize soruları cevapları indir aofforum alıntıları açıkögretim cıkmış final soruları
1.ÜNİTE İNKILAP (DEVRİM) KAVRAMI
AİLE : İnsanoğlu aklını kullanıp geliştirirken kendi benliğininde farkına varmaya başladı ve aile kavramı ortaya çıktı.
-Aile à İlk toplumsal birlik.
Not: İlk ailelerde yeni doğan çocuğun bütün topluluğun ortak malı sayılması aile kavramının ortaya çıkmadığını gösterir.
KABİLE (BOY) : Ailelerin ortak çıkarlar doğrultusunda tek bir güçlü ailenin egemenliği altına girmesi ile oluşmuştur.
-Kabile à İlk siyasal birlik.
DEVLET : Belirli bir kültür düzeyine erişmiş toplumların ortaya çıkardığı siyasal yapıdır.
Öğeleri à 1-Ülke
2-Halk
3-Egemenlik
KÜLTÜR : Bir insan topluluğunun belirli bir zamanda her alanda ürettiği maddi manevi değerler toplamıdır. Ekonomi-Bilim-Sanat-Din öğeleridir.
UYGARLIK (MEDENİYET) : Kültürün yerleşik düzene geçerek kentleşmiş toplumlarda üretilmesi ve belli toplulukların bu tür kültürlerin arasında benzerlik bulunmasına uygarlık adı verilir. Tarihte bilinen ilk devlet SÜMERLER’dir. Ardından MISIRLILAR gelir. Bu devletlerin ortak özellikleri din devleti olmalarıdır.
NOT : Bir devletin en önemli görevi hukuk kuralları koyarak vatandaşlarının can güvenliğini korumasıdır.
NOT : Roma imparatorluğu küçük bir devlet den avrupa ve kuzey afrikada toprakları olan ve hukuk kurallarının egemen olduğu büyük bir devlet haline geldi.
AYDINLANMA ÇAĞININ SEBEPLERİ : Batıda ortaçağın sonlarına doğru bir uyanış başlamıştır. Bu uyanışta ;
1. Kapalı ve içine dönük ekonomik yaşamın coğrafi keşiflerinin etkisiyle kırılması.
2. Batı insanının para ekonomisine geçişi
3. ilk çağın büyük düşünürlerinin yapıtlarının tekrar değerlendirilmesi.
4. Aklın gidere özgürleşmesi.
AYDINLANMA ÇAĞININ ÖZELLİKLERİ :
1. Temelinde eşitlik vardır.
2. İnsanların devlet gücü üzerinde hakkı olduğu görüşü ortaya çıktı.
3. Bu döneme en büyük katkıyı fransız düşünürleri yapmıştır.
Var olan duruma ilk tepki bir ingiliz kolonisi olan kuzey amerikalılardan geldi.
AMERİKALILAR :
· İlk bağımsızlık savaşı
· İlk (yazılı) anayasa
· Tarihin bilinen en uzun ömürlü anayasası
FRANSIZLAR :
· 1789 Fransız ihtilali
· Milliyetçilik (ulusculuk) akımı doğdu
İNKILAP MODELLERİ :
İHTİLAL : Halkın bazı güçlü önderlerin öncülüğünde mevcut siyasal düzeni zorla yıkmasıdır.
İNKILAP (DEVRİM) : İhtilalle birlikte yıkılan düzenin yerine gelişmeye açık ve çağın gerçeklerine uygun yeni bir düzen kurulması.
BÜTÜN İNKILAPLARDA ORTAK OLAN ÖZELLİKLER :
1. Şiddet zorlama. 2. Yenileşme yada topyekün değişme.
NOT : İhtilal inkılabın ön aşamasıdır.
RUS DEVRİMİ : 1917’de yaşanan bu devrim toplumun bütün kesimlerince benimsenmediği için başarılı olamamıştır.
TÜRK DEVRİMİ : Karmaşık bir yapı vardır. Bir taraftan kurtuluş savaşı yürütülürken diğer taraftan ulusal bir devlet kuruldu. İhtilal ve inkılap süreci birlikte yaşandı.
NOT : Türk devrimi diğer devrimlerden etkilenmekle beraber yapılanlar ulusal bir kalıba dökülüp yeni bir model oluşturmuştur.
EVRİM : Toplumsal kurumların kendiliğinden hissedilmeden zaman koşullarına uygun olarak değişmesidir.
REFORM YADA ISLAHAT : Devlet yapısının bazı alanlarda işlerliğini yitirmesi sonucunda yapılan düzeltmelerdir.
HÜKÜMET DARBESİ : Yönetim kadrolarının iş göremez hale gelmesi sonucunda askeri gücü elinde bulunduranların mevcut yönetimi değiştirip zorla iş başına gelmesidir.
NOT : İnkılaplarda büyük bir kültür değişikliği hedeflenir bilim,sanat,ekonomi,hukuk ve siyaset topyekün değişime uğrar fakat din ve ahlak öğesi devrim dışı kalır.
2.ÜNİTE TÜRK İNKILABINA YOL AÇAN NEDENLER
TÜRKLER
İSLAMİYETTEN ÖNCE İSLAMİYETTEN SONRA
-Orta asyada yaşıyorlardı -Türkler, Emeviler döneminde
-Göktanrı inancı vardı. İslamiyeti kabul etmek istedilersede
-Devlet kardeşler arasında ortak Emevilerin Arap milliyetçiliği dolayı-
yönetilmekteydi. Sıyla benimseyemediler
-Yöneticilere KAĞAN yada -Türkler islamiyet’i Abbasiler döne-
HAKAN adı veriliyordu. Minde kabul ettiler.
-İslamiyeti benimseyen Türklerin
dukları ilk devlet SELÇUKLU
devletidir.
-Ardından ANADOLU SELÇUKLU
devleti kurulmuştur.
Not: Bu dönemde engin hoşgörü
Ortamında YUNUS EMRE, HACI
BEKTAŞ VELİ, MEVLANA gibi
Düşünürler yetişmiştir.
-Anadolu Selçuklu devleti Moğol
istilaları dolayısıyla yıkılınca,
BEYLİKLER dönemi başladı Bunlar
İçinde en önemlisi OSMANLI
BEYLİĞİDİR.
OSMANLI TOPLUM VE DEVLET DÜZENİ : Osmanlı devleti toplum düzeni olarak Anadolu Selçuklu modelini benimsemişlerdir. Bunun dışında bizans vesasani devletleride model alınmıştır.
OSMANLI DEVLETİ YAPISI :
· Yöneticilere BEY yada SULTAN denilirdi.
· YILDIRIM BEYAZIT döneminden itibaren şehzade kendine rakip gördüğü kardeşlerini öldürmeye başladı.
· FATİH SULTAN MEHMET döneminden itibaren budurum yasallaşarak saltanat yasası yada KANUNNAME, haline geldi.
· Padişahın yanında, onun mührünü taşıyan fakat hiçbir can ve mal güvencesi olmayan sadrazam yada veziriazam bulunmaktaydı.
· Osmanlı devletinde din işlerinden sorumlu kişiye şeyhülislam adı verilirken, din bilginlerine genel olarak ulema adı verilmekteydi.
· Fatih döneminde başlanan saltanat yasası uygulaması 17.yy’dan sonra değiştirilerek devletin en yaşlı kişisinin padişah olmasına karar verildi.
OSMANLI EKONOMİSİ : Osmanlı devletinde bütün topraklar devletin malı sayılırdı. Devlet toprağı işletmek için sipahi adı verilen bir kişiyi görevlendirirdi.
· Sipahi devletten maaş almaz köylüden topladığı vergilerle geçinirdi kazancının bir kısmıylada devlete asker yetiştirirdi köylüde devlete vergi vermezdi.
OSMANLI TOPLUM DÜZENİ : Osmanlı devletinde halk Müslümanlar ve Müslüman olmayanlar (gayrimüslim) olmak üzere ikiye ayrılırdı. İki halk arasında büyük bir ayrım olmamakla beraber gayrimüslim erkekler cizye adı verilen bir vergi verirlerdi.
NOT ®DEVŞİRME USULÜ : Ailelerine bazı ayrıcalıklar tanınarak Müslümanlaştırılıp osmanlı hizmetine alınan gayrimüslim erkek çocuklardır.
OSMANLI DEVLETİNİN GERİLEME NEDENLERİ :
· Coğrafi keşiflerin olumsuz etkisi.
· Rönesans (Bilim) ve Reform(Din) hareketleri
· 1648 Vestfalya ant, ile Avrupa’da din birliği sağlandı. (30 yıl Savaşları bitti)
· Rusya’nın açık ve sıcak denizlere inme politikası
· Denetim gücünün zayıflaması ile AYAN denilen kişilerin DİRLİK denilen büyük toprakları ele geçirmesi (Toprak sisteminin bozulması)
· 18 yy’da Rusya,Avusturya,Venedik ve İran’la devam eden savaşlar.
· Fransız ihtilalinden sonra ortaya çıkan milliyetçilik akımı.
NOT : Osmanlı devletinden ayrılan ilk ulus 1812’de Sırplar (özerk ordular)
- 1829 Edirne Antlaşması ilede yunanlılar tam bağımsız oldular.
- Araplarda Vahhabi Ayaklanmalarını çıkardılar.
OSMANLI DEVLETİNDE ISLAHAT HAREKETLERİ : Osmanlı devletinde yeniliklere yönelme düşüncesinin ilk denemesi matbaanın kullanılması olmuştur.
· Osmanlı devletinde ıslahat hareketlerinin temel amacı devleti parçalanmaktan kurtarmaktı. Özellikle ordu düzeltilmeye çalışıldı.
3. SELİM :
· Kurmak istediği düzene NİZAM-I CEDİT (Yeni düzen) adını verdi.
· Modern bir ordu kurdu.
· Avrupada diplomatik temsilcilikler açtı.
2. MAHMUT : 2. MAHMUT tahta çıkınca ayanlarla SENED-İ İTTİFAK denilen (1808) bir sözleşme imzaladı. Fakat daha sonra belgeyi dikkate almayarak ayanların siyasal güçlerini yok etti.
İÇ OLAYLAR :
· 1826’ da Yeniçeri Ocağını kapattı.
· Bakanlıklar Kuruldu.
· İtfaiye örgütü kuruldu.
· Posta teşkilatı kuruldu.
· Harbiye ve tıbbiye açıldı.
· Memurların can ve malları devlet güvencesi altına alındı.
DIŞ OLAYLAR :
· 1806-1812 Osmanlı – Rus savaşı
· 1812 Sırbistan’ın özerk olması.
· Yunanistan’ın bağımsızlığı
· Sırp, Yunan, Arnavutluk ayaklanmaları
· Mısır valisi Mehmet Ali paşa’nın ayaklanmaları.
ABDÜLMECİT DÖNEMİ :
TANZİMAT FERMANI (3.KASIM.1839) :
Amaç : Yurttaş ile devlet arasındaki ilişkiyi sağlamlaştırmaktı.
Özellikleri :
· Hukuk devletine doğru bir gidiş başladı.
· Tüm yurttaşları kapsayan bir ceza yasası yapıldı.
· Vergi adaleti sağlandı.
· Askerlik süresi kısaltıldı.
· Bağımsız mahkemelerin kurulması gündeme geldi.
· Hukuk devleti için ön şart olan vatandaşın can güvenliği devlet garantisi altına alındı.
ISLAHAT FERMANI (1856) : 1853-1856 Yılları arasında devam eden kırım savaşında rusyaya karşı ingiltere ve fransadan yardım alarak savaşı kazandık bunun üzerine gerek dışardan gelen istekler gerekse borçluluk duygusundan ıslahat fermanı ilan edildi. Bu fermanla müslüman ve gayri müslim vatandaşlar arasında tam eşitlik sağlandı. (Vergi adaleti sağlandı gayrimüslimler devlet hizmetine alınmaya başlandılar.)
MEŞRUTİYET DÖNEMİ :
Paşidaşın yetkilerini anayasa ile sınırlaması.
NOT : Islahatların istenilen sonuca ulaşmaması siyasal niteliğe sahip olmamalarından kaynaklanıyordu. Abdülmecitten sonra tahta geçen Abdülaziz yenilik tarafları bir kişi olmadığından döneminde ortaya çıkan genç osmanlılar adlı örgüt Abdülazizi tahtan indirdi. Abdülazizin taht dan indirilmesi modern Türk ordusunun siyasal yaşama ilk müdahalesi olarak bilinir.
GENÇ OSMANLILARIN ÖZELLİKLERİ :
· Anayasalı bir monarşi istiyorlardı.
· Halkın yönetime katılması ile bir osmanlılık ruhu doğacağından ve böylece insanların devlet birliğini bozma girişimlerinin biteceğini düşünüyorlardı.
· Padişahın yanında halkın seçtiği bir meclisin bulunup yönetime katılmasını istiyorlardı.
· Türk tarihinde siyasal özgürlükler uğruna ilk mücadeleyi veren gruptur.
2. ABDÜLHAMİT :
1. MEŞRUTİYET (23.ARALIK.1876) :
· 1876 Tarihinde KANUN-İ ESASİ adıyla bir anayasa ilan edildi.
Anayasanın Özellikleri :
· Egemenlik Osmanlı ailesine aitti.
· Son söz padişaha aitti.
· Yurttaşların siyasal parti kurma ve toplantı özgürlükleri yoktu.
· Meclis-i Mebusan ve Meclis-i Ayan olmak üzere iki kanatlı bi meclis açıldı. Meclis-i Mebusan ‘ın üyelerini halk, Meclis-i Ayan’ın üyelerini padişah seçerdi.
· Yasama,yürütme,yargı yetkileri padişaha aitti.
· Yargı güvenliği kesin değildi (113.madde sebebiyle)
1877-1878 tarihleri arasında çıkan osmanlı-rus savaşını rusyanın istanbul’a kadar girmesi
üzerine osmanlı devleti savaşı kaybettiğini kabul etti. 1878 yılında önce Ayastefanos (Yeşilköy) Aynı yıl hafifletilerek Berlik Antlaşması imzalandı.
BERLİN ANTLAŞMASI (1878) :
· Balkanlarda Makedonya ve Arnavutluk ile Bulgaristan küçük bir bölümü bize kaldı.
· Sırbistan, Romanya ve Karadağ tam bağımsız oldu.
· Kıbrıs Adası’nın yönetimi İngilizlere bırakıldı.
· Bosna-Hersek ‘in yönetimi Avusturya-Macaristan İmp’na bırakıldı.
· Kars, Arkadah, Batum Ruslara bırakıldı.
· Bulgasitan hemen hemen tam bağımsız oldu.
İSTİBDAT DÖNEMİ : 1877-1878 Osmanlı Rus savaşını bahane eden ikinci Abdülhamitin baskı yönetimi dönemidir. 30 yıl süren bu dönemde meclis tatilde olduğu için Abdülhamit yetkilerini kullanarak diktatörlük kurdu.
Bu dönemde,
· Doğu Rumeli girit ve mısır kaybedildi.
· Düyün-i Umumiye (genel borçlar) idaresi kuruldu. (Bu idare alacaklı devletler tarafından kuruldu.)
· Batı esaslarına göre öğretim yapan okullar açıldı.
İstibdat rejimine karşı Jöntürkler adlı bir grup ortaya çıktı. Daha sonra bütün gizli
Örgütleri çatısı altında toplayarak ittihat ve Terakki Cemiyeti haline dönüştü.
2.MEŞRÜTİYET (23.TEMMUZ.1908) : 1908 Yılında Rus çarı ile İngiliz kralı Revalde Osmanlı topraklarını paylaşmak amacıyla görüşmeye oturdular. (Reval görüşmeleri). Bu durumun duyulması üzerine ittihat ve terakki cemiyeti üyeleri bir ayaklanma başlattı. Padişah ayaklanmayı bastıramayınca meşrutiyeti tekrar ilan etmek zorunda kaldı.
31.MART OLAYI : Meşrutiyetin tekrar ilanı üzerine durumdan rahatsız olan İngiltere İstanbul gazeteleinden birisi olan volkan gazetesine soktuğu casus Derviş Vahdet ‘i yoluyla meşrutiyetin şeriata aykırı olduğunu yaydı. 31.MART.1909 tarihinde ayaklanmayı padişah bastıramadı ittihatçıların selanikten gönderdiği Hareket ordusu bastırdı. Padişah suçlu bulunarak taht ‘dan indirildi.
NOT : 31 Mart ayaklanması Türk tarihinde bilinen rejime karşı ilk ayaklanmadır.
1909 Anayasa Değişiklikleri :
· Siyasal parti kurma ve toplantı hakkı tanındı.
· Mebusan meclisinin yetkileri artırıldı.
· Hükümetin meclise karşı sorumluluğu kabul edildi.
· Yargı güvensizliği yaratan 113.Madde kaldırıldı.
· Padişahın yasama yetkisi daraltıldı.
1911 TRABLUSGARP SAVAŞI :
Sebep : İtalyanın sömürge arayışı sırasında Trablusgarp ‘ı işgal etmesi.
Gelişme : Osmanlı devleti sadece olayı protesto etti. Çünkü Trablusgarp ‘a gönderebileceği bir donanması yoktu. Başta Mustafa Kemal olmak üzere bazı genç subaylar Trablusgarp ‘a gittilersede balkan savaşlarının başlaması üzere geri çağırıldılar ve savaşı kaybettik.
Sonuç : 1912 Yılında İtalya ile UŞİ antlaşması imzalandı. Bu antlaşmaya göre
· Trablusgarp İtalyanlara bırakıldı.
· Rodos ve 12 adanın yönetimi balkan savaşları bitinceye kadar İtalya ‘ya bırakıldı.
NOT : Bu antlaşma ile kuzey Afrikadaki son toprağımızda kaybedildi.
BİRİNCİ BALKAN SAVAŞI (1912) :
Neden: Sırplar , Bulgarlar , Karadağlılar ve Yunanlıların Makedonyayı ele geçirmek istemesi.
Gelişme : Osmanlı devleti dört cephede savaşmak durumunda kaldığı için başarısız oldu.
Sonuç :
· Arnavutluk bağımsızlığını ilan etti.
· Makedonya ve Trakya balkan devletleri arasında paylaşıldı.
· 1913 yılında londra ön barışı imzalandı. Buna göre,
1. Batı sınırımız midye ve enes çizgisine çekildi.
2. İmroz ve Bozcaada dışındaki bütün ege adaları Yunanlılara verildi.
İKİNCİ BALKAN SAVAŞI :
Birinci balkan savaşına katılan devletlerin içinde bulunduğu grup fazla pay alan Bulgaristan’a savaş açtı.Osmanlı devleti karışıklıktan yararlanarak Edirne ve Kırklareli’yi geri aldı.
NOT : Birinciye katılmayıp ikinciye katılan devlet ise Romanya’dır.
İTTİHAT VE TERAKKİ PARTİSİNİN DİKTATÖRLÜĞÜNÜN BAŞLAMASI :
Birinci Balkan savaşındaki toprak kayıplarından yöneticileri sorumlu tutan ittihatçılar 23.Ocak.1913 tarihinde hükümet binasını basarak ele geçirdiler. Bu olaya Bab-i Ali baskını adı verilir.
3. ÜNİTE :
OSMANLI DEVLETİNİN SONA ERME SÜRECİNE GİRMESİ :
1. DÜNYA SAVAŞI : Türkçülük Akımı : İttihat Terakki partisinin savunduğu bir akımdır. Partililer Osmanlı bir toplum yapısını benimsiyorlar fakat her türlü yeniliğin Türkçülüğün ışığı altında yapılmasını savunuyorlardı.
NOT : Bu akımın önde gelen lideri Ziya GÖKALP’ tir.
NOT : Türkçülük akımı ilk önce dil alanında başlamıştır.
İslamcılık Akımı : Devletin başına gelen bütün felaketlerin sebebinin İslam kurallarından uzaklaşmak olduğunu savunanların ortaya çıkardığı bir akımdır.
Osmanlıcılık Akımı : Tanzimat ile uygulamaya konulan fakat köklerini 2.Mahmut zamanında bulan bir akımdır. Saray ve çevresi tarafından desteklenmiştir. Bu akıma göre dinleri ulusları inançları ne olursa olsun herkez osmanlı sayılırdı.
Kişisel Girişim ve Yerinde Yöneticilik Akımı (Teşebbüs-i Şahsi ve Adem-i Merkezcilik) :
Prens Sabahattin tarafından ortaya atılan bu akım kişisel girişime değer veriyordu. Osmanlı insanına her türlü özgürlüklerin tanınması ve halkın federasyona benzer bir yapı içinde yaşaması öneriliyordu.
Almanya’ya Yanaşma : Almanya Ortaçağda parçalanmış fakat Milliyetçilik akımının etkisiyle 1800’lerin sonlarında tekrar birleşmişti. Bu devletler arasında en güçlüsü olan Prusya başbakanı Bismark’ın önderliğinde birleşik Alman imparatorluğunu kurdular.
NOT : Almanyanın birleşmesi sırasında Fransa ve Avusturya ile önemli savaşlar yapılmıştır. Alman imparatorluğu kurulduktan sonra imparator olan 2.Wilhelm Almanyanın deniz aşırı ülkelere açılmasını ve yeni pazarlar elde etmesini savunmuştur. 2.Wilhelm Osmanlı devleti üzerinde egemenlik kurmak istedi.
Amaçları :
· İngiliz sömürgelerinde yaşanan müslümanları halefinin gücünü kullanarak kışkırtmak ve huzursuzluk çıkarmak.
· Süveyş kanalını ve ortadoğudan asyaya uzanan yolları denetim altına almak.
· Fazla Alman nüfusunu batı Anadolu’ya yerleştirerek Anadoluda bir Alman kolonisi kurmak.
Bu amaçları gerçekleştirmek amacıyla Osmanlıyı kendi yanına çekti özellikle Osmanlı ordusundaki pek çok birliğin Alman subayların denetimi altına verilmesini sağladı.
BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI :
Nedenleri :
· Alman imparatorluğunun kurulması İngiltere ve Fransa’nın kurdukları dengeyi bozdu.
· Almanya’nın denizlere egemen olması İngiltere ve Fransa’nın gerginliğini artırdı.
· Rusyanın balkanlarda izlediği Panslavizm ve Panortodoksluk politikası. Sılav ırakları : Ruslar,Polonyalalılar,Çekler,Slovaklar,Slovenler,H ırvatlar,Sırplar ve Bulgarlar’dır.
· Sırpların Bosna Hersek’te ayaklanma çıkarması Rusya’nın Avusturya Macaristan imparatorluğu ile arasının açılmasına sebep oldu. İngiltere Rusya’yı Almanya Avusturya Macaristan’ı destekledi.
· Fransa’nın Alsa-Loren bölgesini Almanyadan geri almak istemesi.
· İtalya ve Alman’ya arasındaki yakınlaşma
İTİLAF (ANLAŞMA) İTTİFAK (BAĞLAŞMA)
-İNGİLTERE -ALMANYA
-FRANSA -AVUSTURYA-MACARİSTAN İMP.
-RUSYA -İTALYA
-(İtalya sonrasında taraf değiştiriyor.)
Savaşı başlatan kıvılcım Avusturya ve Macaristan Veliahtının Saray Bosna’da Sırplılar tarafından öldürülmesi oldu.
Avrupa Cepheleri : Batıda Almanlar Fransa İngiltere karşısında zorlanıyorlardı özellikle İtalya’nın taraf değiştirmesi Avusturya Macaristan ordularının kuzey İtalya’da yayılmalarına sebep oldu ve cepheler genişledi.
OSMANLI DEVLETİNİN SAVAŞA GİRMESİ :
NOT : İtilaf devletleri Osmanlı’nın savaşa giremsini istemiyorlardı hatta Kapütilasyonların kaldırılmasına razı oldular.
Sebep : Enver Paşa Almanya ile gizli bir anlaşma imzalamıştı bunun üzerine Akdenizde tatbikat yapan iki Alman savaş gemisi İngilizler den kaçarak Osmanlı’ya sığındılar Osmanlı gemileri satın aldığını açıkladı Karadenize açılıp Rus limanlarını bombalattı.
OSMANLI ÜLKESİNDE AÇILAN CEPHELER :
1. Doğu (Kafkas) Cephesi : Bu cephede Ruslar ile savaşılmıştır. Enver Paşa Kars,Ardahan ve Batum’u geri almak ve Kafkasyadaki Müslümanları birleştirmek istiyordu. Hazırlıksız yapılan saldırılar 100.000 askerin donarak Şehit olmasına sebep oldu Ruslar Erzurum,Muş,Bitlis,Trabzon ve Erzincan’ı işgal ettiler fakat Rusya’da ihtilal çıkınca savaştan çekilmek zorunda kaldılar. 3.Mart.1918 tarihinde Brest-Litowsk Antlaşması imzalandı. Buna göre ,
· Doğu Cephesi kapandı.
· Ruslar Kars Ardahan ve Batumu geri verdiler.
2. Çanakkale Cephesi :
Amaç : İngiltere ve Fransa’nın Rusya’ya yardım götürme isteği.
Rusya’ya yardım götürürken boğazlardan geçilirse İstanbul düşecek Osmanlı devletide tarihe karışacaktı. İngiltere ve Fransa bu amaçla önce denizden saldırıya başladılar fakat Nusret mayın gemisinin boğaza mayın döşemesiyle başarısız olup geri çekildiler daha sonra sonra gelibolu yarımadasından karaya çıkmaya çalıştılar.
NOT : Osmanlı devletinin başarılı olabilmesi için Almanya’dan yardım alması gerekiyordu bu yardım Bulgaristan’ı savaşa çekerek mümkün olabilirdi. Bunun için Dimetoka’yı Bulgaristan’a bırakmak zorunda kaldık. Bu olaydan sonra Almanya’dan yardım gelmeye başladı antlaşma devletleri Çanakkale’yi boşaltmak zorunda kaldılar.
Sonuç :
· Savaşın süresi uzadı.
· Rusya’ya yardım ulaştırılamadığı için ihtilal başarılı oldu.
3. Irak Kanal Filistin Cepheleri :
· Irak Cephesi : Savaşın ilk yıllarında İngilizlere karşı başarılı olunmuştur fakat İngilizlerin karşı harekatıyla Osmanlı ordusu elde ettiği yerlerden çekilmiş ve bağdat’ı İngilizlere bırakmıştır.
· Kanal ve Filistin Cepheleri : Kanal cephesi Almanlar’ın isteği üzerine açılmıştır. İngilizler’le savaşılmıştır fakat Araplar’ın ihaneti üzerine başarısız olunmuştur. Bu sırada ateşkes imzalanarak savaşta bitmiştir.
4. Baliçya Cephesi : Almanya ve Avusturya Macaristan ordularının Ruslar’la yaptığı savaşlarda destek amacıyla katıldığımız cephedir.
SAVAŞIN BİTİŞİ : Rusya’nın savaştan çekilmesi ile Almanya’nın planları gerçekleşemedi çünkü anlaşma grubunda Yunanistan savaşa katılmıştı Almanya kurduğu denizaltı filosuyla İngiltere ve Fransa’ya malzeme taşıyan Amerikan gemilerini batırmaya başladı. Bunun üzerine 1917 yılında ABD Anlaşma grubunda savaşa katıldı. Savaşa girdikten sonra ABD cumhurbaşkanı kendi adı ile ünlenen Wilson ilkelerini yayınladı bu ilkeler ;
· Savaştan sonra hiçbir devlet savaşı kazansada toprak kazancı sağlamayacak.
· Başka devletlerin egemenliği altında yaşayan uluslar kendi geleceklerini tayin edebilecekler.
· Yenenler yenilenlerden savaş tazminatı almayacak.
· Bütün bu işleri düzenleyecek uluslar arası bir örgüt kurulacaktı. (Milletler cemiyeti)
Bu ilkelere güvenen Bulgaristan ilk bırakışmayı imzalayarak savaştan çekildi, ikinci bırakışmayı Osmanlı devleti, üçüncüyü Avusturya Macaristan İmp. Son olarak Almanya imzalayarak savaş bitti. Sonuçta sadece yenen değil yenilen devletlerdede ağır toplumsal ve ekonomik bunalımlar meydana geldi.
Kalıcı Bağlantı
Yorum yaz
Inkilap Tarihi 2000-2008 Arasi Çıkan Yılsonu ve Bütünleme Soruları
açıkögretim 1.sınıf ders notları ders özetleri açıkögretim 1.sınıf kamu yönetimi ders notları ders özetleri indir yükle cıkmış ara sınav soruları cvpları cıkmış vize soruları cevapları indir aofforum alıntıları açıkögretim cıkmış final soruları
indir
aofforumdan alıntıdır
Kalıcı Bağlantı
Yorum yaz
Atatürk ilkeleri ve inklap tarihi Arasınav Özeti
açıkögretim 1.sınıf ders notları ders özetleri açıkögretim 1.sınıf kamu yönetimi ders notları ders özetleri indir yükle cıkmış ara sınav soruları cvpları cıkmış vize soruları cevapları indir aofforum alıntıları açıkögretim cıkmış final soruları
ÜNİTE 1
İlk toplumlarda bireylerin mülkiyet kavramı gelişmemişti.
Bireylik bilinci oluşmamıştı.
Devlet kurma aşamasına gelemeyen toplulukların en belirgin özelliği “insan birey olarak gerçek yerini henüz bulamamıştır.
Devletin belirmesindeki ilk toplumsal öge bilinçlenme aile kavramının ortaya çıkmasıyla başladı.En güçlü ailenin reisi gittikçe zenginleşti ve aile ve mülkiyet kavramı gelişti.Mülkiyeti çok olan reislere herkes itaat etti ve böylece devlet oluştu.
Kültür: Bir insan topluluğunun belli bir zaman içinde her alanda ürettiği maddi manevi bütün değerlerin toplamıdır. Ekonomi, bilim, sanat, din vs.her türlü değer kültürdür.
Medeniyet –Uygarlık: Eğer kültür yerleşik düzene geçerek kentleşmiş topluluklar tarafından üretiliyorsa ve belli toplulukların bu tür kültürler arasında büyük benzerlikler varsa o takdirde uygarlık söz konusudur.
Bir devletin en önemli işlevi: Devlet kendisine güvenen insanları ancak hukuk kuralları koyarak yönetebilir.Hukuk kuralları devletin üstün gücünü gösteren en önemli kanıtıdır.
İlk anayasa İngiliz kolonisi olan Kuzey Amerika’dan geldi. İngiliz kralına karşı ayaklandılar ve ilk yazılı anayasayı yazdılar. 18.yüzyılın sonlarında yazıldı ve insanlığın yazılı en eski anayasası oldu.Bu ayrıca tarihteki ilk ihtilal ve daha sonra yapılan tarihteki ilk devrimdir.
İhtilal: Mevcut siyasi düzeni bazı güçlü önderlerin öncülüğünde halkın zorla başından atması demektir.
İnkılap: Toplumdaki düzenin kısa sürede ve belli bir zorlama ile değiştirilerek, yerine yeni bir sosyal yapının kurulması demektir.
İhtilal ile ortadan kalkan düzenin boşluğunu yeni esaslara dayanarak bir devlet kurarak kapattılar işte bu ikinci aşamaya devrim veya inkılap denir.Yani eski düzeni bir takım geçici zorlamalarla yıkmaya ihtilal, ihtilal sonucu yeni bir düzen oturtmaya inklap ya da devrim diyoruz.
Aydınlatma çağına en büyük katkı Amerikan Devrimi ve ondan sonra gelen Fransız Devrimi’dir.Daha sonra bir çok ulus bu ihtilal ve devrimleri takip etmiş eşitlikçi toplum olma yolunda önemli adımlar atmıştır.
Devrim devrilmişin yerine konan demektir. Fransada 1879 yılındaki ihtilalle krallık ve soyluluk kalktı ve laiklik ilkesi devlete temel oldu.
* Din ve ahlak devrim dışı kalmak zorundadır zorlanamaz.
Evrim (Evolution) toplumsal kurumların kendiliğinden hissedilmeden ve zamanın koşullarına uyarak değişmesidir.
Devrim (Revolution) ise öyle değildir.Eski düzene yeni kadrolarla gidilmesidir. Devrim de darbe yapılmaz.Devrim bütün siyasal, hukuksal, eğitsel, bilimsel konuları kapsamına alırken, din ve ahlak gibi manevi değerlere dokunmaz.
George Kohler bugünkü Avrupa birliği düşüncesinin Amerikan ve Fransız devrimlerinin ortak düşüncesinden ortaya çıktığını söyler.
Fransız düşünürleri aydınlanma çağına katkısı olmuştur**Türk inkılabında egemenlik ve bağımsızlık mücadelesi birlikte yürütülmüştür.**Türk inkılabı bağımsızlık için mücadele verilmesinden dolayı Fransız inkılabından farklıdır.** Bir toplumdaki kurumların köklü ve hızlı bir biçimde zorla değiştirilmesi inkılaptır.**Zorlayıcı baskıların kısa tutulması devrimin başarısını büyük ölçüde etkiler.**Tarihte bilinen ilk devlet Sümerlerdir.**ilk çağ uygarlıklarından Mısırda hükümdarlar kendini tanrı olarak gösterirlerdi.** Reform: Bazı toplumlarda devlet yapısının çeşitli alanlarda işlerliğini yitirmesi sonucu düzeltmelere gidilmesine Reform denir.**Koydukları hukuk kurallarını egemen olduğu Avrupa ve kuzey Afrika ülkelerinin çoğunda uygulayabilen devlet Roma imparatorluğudur.** Batıda ortaçağın sonlarına doğru bir uyanış başlamış ve bu uyanış sonucu aydınlanma çağı açılmıştı.
Bu uyanışın nedenleri:
Kapalı ve içine dönük ekonomik yaşamın kırılması
ilkçağın büyük düşünürlerinin yapıtlarının yeniden değerlendirilmesi
Aklın giderek özgürleşmesi
Coğrafi keşiflerin etkisidir.
Bütün yurttaşların devlet gücü üzerinde hakkı olduğu yolundaki görüşlerin belirlenmeye başladığı dönem Aydınlanma Çağı’dır./
Avrupa kıtasını derinden etkileyen ve bütün 19.yüzyılda getirdiği yenilikler Avrupa toplumları tarafından benimsenen devrim Fransız devrimidir.
Türk devriminin sosyolojik ve hukuksal açıdan tarihte eşi görülmemiş bir devrim olmasının nedeni diğer devrimlerde görülen özelliklerin ulusal kalıba dökülüp kendine özgü bir model oluşturmasıdır.
ÜNİTE 2.
Eski Türkler kurdukları devletlerin başına Kaan veya Hakan adını verdikleri lideri getiriyorlardı. Türk inanışına göre Gök Tanrı, Kaan ailesine devleti yönetme yetkisi veriyordu.Türkler Orta Asya’da göçebe kabileler birliği biçiminde yapılanıyorlardı. Dinamik bir yapıları vardı ,çok hareketliydiler.
İslamiyet 7.yy’da Arap Yarımadası’nda belirdi. Hz Muhammed Arap kabilelerini birleştirip islamiyete geçirdi.Peygamberimizin ölümünden sonar ilk dört halife döneminde İslam Devleti dört bir yana hızla yayıldı.Dört halife devrinden sonra iktidarı ele alan Emeviler İslamiyeti türklere zorla yaymaya çalıştı.Emevi saltanatı yıkılıp Abbasi Devleti kurulunca bu zorlama siyaseti bırakılıp ticari ilişkiler ile birlikte Türkler kendiliğinden İslamiyeti seçti.Bu andan itibaren türkler islamiyetin en büyük yayıcısı ve kurtarıcısı oldu.İslamiyetin kabulü ile türkler İran ve Ortadoğuya yerleştiler.Bu bölgelerde Türk-İslam devletleri kurdular.Bunlar arasında en önemlisi Selçuklu Devleti oldu.
Selçuklular 1057 yılında Abbasi halifesini Şiilerin elinden kurtarınca onlardan ‘’Doğunun ve Batının Hükümdarı’’ sıfatı aldılar.Böylece İslam dünyasının siyasal egemeni oldular.
Moğollar bir süre islamiyete direnip Selçuklu Devleti ile büyük savaşlar yaptı.Bunun sonucunda Anadolu Selçuklu Devleti’ni ortadan kaldırdılar ve dağılan devlet beyliklere ayrılmak zorunda kaldı. Bu beyliklerden en küçüğü ve en batıda olanı Osmanlı Beyliği Bizans’ın güçsüz düşmesinden faydalanarak sınırlarını batıya doğru genişleterek git gide güçlendi .Moğol istilasını (Timur istilası) savuşturdu. Büyük bir imparatorluk haline geldi. İstanbul fethedildi.
Osmanlı padişahının vekiline Sadrazam veya Vezir-i Azam denirdi.Padişah mührünü taşır ülkeyi onun adına yönetirdi.Bunların bir can ve mal güvenliği yoktu.Ulemalar (din adamları) din adına adalet dağıtıp yargıçlık yapardı.Padişah kendi işlerini yaptırabilmek için onları hoş tutardı.Bu da ulemaları git gide ayrıcalıklı konuma soktu. Sipahiler elde edilen toprakları yönetmekle görevlendirilirdi.Sipahiler devletin temsilcisiydi.Toprağı halka bir seferliğine satar sonra nesilden nesile toprak işlendiği sürece belli bir vergi alırdı.Alınan verginin geri kalanı köylünün olurdu.
Erkek gayrimüslimler cizye adında vergi verirlerdi.Devlet yönetimine katılamazlardı.Ancak Eflak ve Boğdan (Romanya) yöneticileri gayrimüslimlerden seçilirdi.
Osmanlının gerileme Nedenleri; yapısı gereğince denizlere açılabilecek konumda olmaması nedenle büyük coğrafi keşiflere katılamayıp denizaşırı ülkelere yerleşemedi.Avrupadaki denizaşırı ticaret Anadolu ve Rusya üzerinden yapılan ticareti çökertti.Böylece ekonomisi tarıma dayalı Osmanlı’nın tarım ürünleri batıdaki pazarlarını yitirdi.Doğa bilimlerinde ardı ardına yapılan buluşlar, baskı tekniğinin bulunması, kralların eğitim işine eğilmeleri, bireylerin bilinçlenmeleri batıda yeni bir girişimci ortam yarattı. Böylece ekonomik gelişmelerin yanında bilim alanındada geri kaldı Osmanlı.
Avrupa ise 1648 tarihinde mezhepler arası savaşı (Otuz Yıl Savaşları) Vestefalya Barışı ile bitirdi. Rusya hızla gelişmeye başladı ve Osmanlı üzerinden sıcak denizlere açılmak istiyordu. Osmanlı savaşmak için vergileri artırdı dirlik adı verilen yeni peşin vergiyi çıkardı halk dahada ezildi. Rusya, Avusturya, İran ve Venedik’le savaşarak zayıfladı ve Fransız ihtilali’yle gerileme tam bir çöküş durumuna geçti. Fransız ihtilalinin saçtığı demokrasi ve ulusçuluk akımları bağrında pek çok ulusu barındıran Osmanlı için bir yıkım oldu.Avusturya parçalandı.Sırplar ve Yunanlılar bağımsızlık kazandı. Araplar Vahhabi Ayaklanmalarını çıkardı. Ekonomik sömürme, düşmanlarla savaş, ulusal ayaklanmalar ve iyice gerileyen kültürel düzey Osmanlıları kötü sona yaklaştırdı.
Çöküşü gören Osmanlı ıslahatlar yapmaya başladı.ilki 1727 de matbaa’yı kabul ederek basım tekniğini kullanmaya başladılar. (Avrupa 1454 ‘ten beri kullanıyordu) 2 Mühendislik Okulu kuruldu.Ordu yeniden düzenlenmeye çalışıldı.Ulusçuluk akımı ile ayaklanan gayrimüslimleri devlete kazandırmaya çalıştılar.Bu arada aydınlar; islam içinde kalmak isteyen islamcılar,batıyı taklit etmek isteyen batıcılar olarak ikiye ayrıldılar..
Namık kemale göre Osmanlının ıslahatlarının sebebi zayıflayan devleti kurtarmaktı kesinlikle insanları önemsemiyordu ıslahatla devleti eski gücüne getireceği sanılıyordu.
III Selim devletteki bozuklukları iyi teşhis etmişti.ulaşmak istediği düzene Nizamı Cedid “ Yeni Düzen” adını verdi.ilk diplomatik temsilciliği o kurdu. Padişahla ayanlar arasındaki yetki bölünmesi anlaşmasına senedi ittifak adı verildi.II. Mahmut 1826 da yeniçeri ocağı kaldırıldı.Merkez örgütüne yeni bir biçim Verdi.ilk kez devlet işlerini birbirinden ayırdı ve bakanlıklar kurdu. İlk kez İtfaiye, polis ve askeri okullar,tıbbiye vs.kurdu.Memurların haklarını yasalarla güvece altına aldı.II Mahmut yaptıklarıyla Osmanlı tarihinin en büyük reformcusu ünvanını aldı.
Abdulmecit 3 kasım 1839 da Tanzimat fermanını ilan etti.Tanzimat Fermanı ile eşitlikçi yasalar getirilip hukuk devleti kurulmaya başlandı.Yargılamalar halka açık ve bağımsız yargıçlarca yapıldı.Vergi adaleti sağlanması ve askerliğin kısalması gibi konularda düzenlemeler getirildi.
Hukuk Devleti; Yurttaşını rahat ve huzur içinde yaşatan, onun malını canını ve onurunu koruyan,eğemenliğin kaynağını yurttaşa dayandıran onu bütün özgürlüklerle donatan devlettir. Hukuk devletinin en önemli varlık temeli bütün insanlara can güvencesi vermesidir.
1856’da Abdulmecit Islahat Fermanı’nı yayınladı böylece Müslüman ve gayrimüslimler eşit haklara kavuştu.
Osmanlı tarihinde ilk kez siyasal özgürlükler uğruna mücadele eden Genç Osmanlıların tek istediği padişahın yanında halkın temsilcilerinin bulunduğu bir meclisin bulunması idi.
II.Abdulhamit tarafından 23 aralık 1876 da ilan edilen anayasa ‘Kanuni Esasiye’ ile meclis kuruldu.
1876 yılında silahlı kuvvetler ile sivil aydınlar birleşerek Sultan Abdulaziz’i tahttan indirdiler.Ordunun ilk kez siyasal yaşama müdahalesi de bu olayla başladı.
1787-1878 tarihlerinde Türk-Rus savaşı başladı istanbulu Ruslara bırakmak istemeyen İngilizlerin baskısı sonucu Ruslar bizimle Ayastefenos Barış Antlaşmasını imzaladı daha sonra bu anlaşmayı Berlin de biraz değiştirildi. Kars, Ardahan, Batum Ruslara verildi. Sırbistan, Romanya, Karadağ bağımsızlıklarını ilan etti.Bosna Hersek, Avusturya,Macaristan imparatorluğuna bırakıldı.Bulgaristan hemen hemen tam bağımsız oldu. Kıbrıs adası İngilizlere bırakıldı.
İstibdat dönemi : kaybedilen topraklar nedeniyle mecliste ağır eleştirilen 2.abdulhamit meclisi tatil etti.ve tam 30 yıl onları toplamadı. Devleti tekrar kurtarmaya çalışmışsa da Doğu Rumeli, Mısır, Girit gibi yerlerin yitirilmesine engel olamadı. Dış borçları ödemeye çalıştı.
II.Abdulhamit alacaklı devletlerin Duyuni Umumiye adında bir (Genel borçlar Yönetimi) örgüt kurarak devlet gelirlerine el atmalarını önleyemedi.
Cumhuriyet dönemine kadar en fazla okul II.Abdulhamit tarafından kuruldu. Ancak II.Abdulhamid’in kurduğu bu okullarda yetişen genç subaylar durumu pek beğenmiyor ve padişaha karşı halkı aydınlatmaya çalışıyorlardı, gizli dernekler kuruyor ve yeraltından özgürlük mücadelesi yürütüyorlardı.Bu aydınlara genç Jön Türkler adı takılmıştı. Bu dernekleri tek çatı altında önce Osmanlı terakki ve ittahat cemiyeti daha sonradan adı ittahat ve terakki olarak değiştirildi.
1866 yılında Avusturya’ya karşı ayaklanan Macarlar bağımsızlıklarını kazandılar. 1867 de ise tekrar Avusturya ile birleşerek Avusturya Macaristan adını aldılar.
İkinci Meşrutiyet.: Abdulhamidin ürkek ve ihtiyatlı siyasetini yetersiz bulan genç subaylar yeniden anayasal bir monarşiye dönülmekle yurdun kurtulacağına inanan ittihat ve terakki derneği subayları 1908 temmuz ayı içinde saraya baş kaldırdı. Padişah bunu bastıramadı sonunda meclisi 23 temmuz 1908’de tekrar açma kararı aldı.Böylece 2. Meşrutiyet dönemi başlamış oldu.İttihatçılar padişaha sempati duydular ve mesrutiyeti yeterli görüyorlardı.Meşrutiyet Sözcük anlamı bakımından “Şarta Bağlanmış’demekti. Hükümdarın siyasal yetkilerini demokratik bir anayasa ile şarta bağlamak yani halkla hükümdar arasında bir yetki paylaşımına gidilmesi demekti.
Seçimler yapıldı ve yeni parlomento kuruldu ancak Meclisi mebusan’ın hiçbir yetkisi yoktu. Derviş vahdeti adındaki kıbrısta yetişen bir İngiliz casus Volkan adıyla yayınladığı gazetede şeriat çığırtkanlığı yapmaya başladı.13 nisan’da istanbul’da büyük bir gerici ayaklanma başladı.Bu olay İttahat ve Terakki’nin Selanik’teki merkezinden duyuldu ve hareket orduları bu ayaklanmaları bastırdı. Meclis yeniden toplandı ve suçlu gibi görülen 2. Abdulhamit tahttan indirildi. Yerine 5. Mehmet Reşat geçirildi. Bu dönemde Siyasal örgütlenme ve toplantı hakkı yurttaşlara verildi. Böylece türkiyede ilk siyasal partilerin kurulması yolu açıldı. Meclisi mebusanın yetkileri artırıldı.Hükümetin meclise karşı sorumluluğu kabul edildi.Padişahın yasama yetkisi daraltıldı.Yargı güvensizliği yaratan 113. madde kaldırıldı.
Osmanlı 1912 yılının ekim ayında isviçredeki Uşi kentinde İtalyanlarla Uşi Barış Antlaşması imzalandı.Libya italya’ya verildi. Rodos ve 12 ada ise Balkan Savaşı sonunda Osmanlı’ya geri verilecekti. İtalyanlar bu adaları 1947 yılına kadar ellerinde tuttular ve ikinci dünya savaşını yitirdikleri için Yunanistan’a bıraktılar.
1913 yılının mayıs ayında imzalanan Londra Barış Antlaşması ile batı sınırımız çizildi.midye enez çizgisine çekildi.imroz ve Bozcaada dışındaki bütün ege adaları yunanistana verildi.
Ünlü ittihatcı Enver bey 23 ocak 1913 tarihinde başbakanlığı basarak harbiye nazırını öldürdü bu olay Babali Baskını adıyla anılır.
önemli Notlar
Islahat hareketleri başlayıncaya kadar Osmanlıda en çok ihmal edilen kurum eğitim’dir.
**Türkler Abbasiler döneminde islamiyeti kabul etmişlerdir.
**Osmanlı döneminde erkek gayrimüslimlerden alınan vergiye cizye denir.
**1648 yılında imzalanan Vestefalya Barışı 30 yıl savaşlarını bitirmiştir.** Osmanlı devleti 18.yüzyılda Rusya, Venedik, Avusturya ve İranla Savaşmıştır.
** Osmanlı devletinde ilk kez özerklik ve bağımsızlık kazanan uluslar Sırp ve Yunanlardır.
**Osmanlı padişahlarından 3.Selim’in ulaşmak istediği düzene Nizamı Cedid (Yeni Düzen) denir.
**İlk kez 2.Mahmut döneminde Kitap basım tekniği uygulanmıştır.
**3 kasım 1839 da ilan edilen Tanzimat fermanında devletin içine düştüğü durumdan kurtulması için öne sürülen ilk çare yurttaş ile devlet arasındaki ilişkiyi sağlamlaştırmaktır.
**Osmanlı devleti Abdulmecit döneminde Kırım Savaşı’nda İngiltere ve Fransa’yı yanına çekebilmek için Islahat Fermanı’nı ilan etti.
** 23 aralık 1876’da ilan edilen anayasa ile Kanuni Esasiye’de yürütmeyi denetleme yetkisi meclise aitti.
**Osmanlı Devleti Berlin anlaşmasında Kars, Ardahan ve Batum’u kaybetti.
** 1878 yılında imzalanan Ayestefanos ön barış anlaşması yerine aynı yıl Berlin anlaşması imzalandı.
** Duyuni Umumiye adı verilen uluslarası örgüt Osmanlı devletinden alacaklı ülkeler arasında kuruldu.
** 20. yüzyıl başlarında İngiltere bazı gizli antlaşmalarla başta İstanbul olmak üzere Rusların göz diktiği her yerin onlara verilmesine razı olmuştu, ingilterenin böyle bir politika izlemesinin nedeni Almanların çıkarlarını tehdit etmesiydi.
2.Meşrutiyet döneminde anayasada padişahın yasama yetkisi kısıtlanmış, meclisi mebusanın yetkileri artırılmış, yurttaşlara siyasal örgütlenme hakkının tanınması sağlanmış, yargı güvensizliği yaratan 113. madde kaldırılmış, siyasal partilerin kurulmasına olanak tanınmıştır.
2. Meşrutiyet’in ilan edilmesini sağlayan cemiyet ittihat ve terakki cemiyetidir.
2. meşrutiyete karşı çıkan ayaklanma 31 mart olayıdır.
2. Meşrutiyetin ilanından sonra Osmanlı devletinin kaybettigi topraklar: Bulgaristan, Ege Adaları, Arnavultluk, Trablusgarp tır.
**İttihat ve Terakki, Babali baskını sonucu ülke yönetimini tümüyle ele geçirmiş diktatörlük rejimi kurmuştur.
** ittahat ve terakkinin önde gelenleri Balkan Savaşı sırasında toprak kayıplarını gerekçe göstererek babali baskınını yaptılar.
**Balkan Savaşları sırasında Arnavutluk bağımsızlığını ilan etmiştir.
**Osmanlı devleti Lozan Anlaşması ile İmroz ve Bozcaada dışındaki ege adalarını kaybetti.
**Osmanlı 1912 yılındaki Uşi anlaşmasıyla trablusgarp’ı kaybetti.
** 2.Meşrutiyet-31 Mart Olayı –Trablusgarp savaşı-Balkan savaşı sırasıyla olmuştur.
** ittahatçılar Babali Baskınından sonra rejime el koymuşlardır.
** Birinci balkan savaşlarına Bulgaristan, Yunanistan, Karadağ ve Sırbistan katılmıştır (Romanya Katılmamıştır)
**Osmanlı devleti balkan savaşından sonra Karadağ hariç (Makedonya, Ege adaları, Arnavutluk ve Batı Trakya’yı kaybetmiştir) ** Yunanistan, Romanya, Bulgaristan, Sırbistan’dan sonra en son Arnavutluk bağımsızlığını ilan etmiştir.
**Şeyhülislam padişahın yaptığı işlerin dine uygunluğunu saptar.
**Islahat Hareketleri başlayıncaya kadar en çok ihmal edilen kurum ordu ve donanma’dır.
**Tanzimat Fermanı ile sağlanan en önemli güvence can güvenliği’dir.
**Meşrutiyet sözcüğünün anlamı padişahın yetkilerinin anayasa ile sınırlandırılmasıdır.
Kalıcı Bağlantı
Yorum yaz
Atatürk Ilkeleri ve Inkilap Tarihi sınavlarda cıkan sorular
açıkögretim 1.sınıf ders notları ders özetleri açıkögretim 1.sınıf kamu yönetimi ders notları ders özetleri indir yükle cıkmış ara sınav soruları cvpları cıkmış vize soruları cevapları indir aofforum alıntıları açıkögretim cıkmış final soruları
1)İstanbul hükümetinin heyet'i temsiliyeyi kendisine denk siyasal bir organ olarak gördüğünü gösteren gelişme ?
*İstanbul hükümeti nin Salih paşa yı görüşmelerde bulunmak üzere Amasya ya göndermesi
2)Anadolu da olağan üstü yetkilere dayanan bir meclisin oluşturulması kararı alındığında bu meclisin tam anlamıyla belirginleşen niteliği?
*Ulusal karakterde olacağı
3)Aşağıdakileredn hangisi Lozan barış ant. çözülemeyen srunlardan bridir?
*Boğazlar sorunu
4) İnsanların üretilen değerleri koruyup geliştirebilmelerini ve aralarındaki her çeşit ilişkinin düzenlenmesini kapsayan kültür öğesi?
*Devlet ve hukuk
5)Ulusçuluk akımını dünyaya yaygınlaştıran olay?
*fransız ihtilali
6)Yasaya bağlı devletin temel özelliği?
*Yasaların genel ve herkesi bağlayıcı olması
7)Aşağıdakilerden hangisi Atatürk'e göre Türk ulusunun oluşumunda etkili olan ögelerden biri değildir?
*Din birliği
8)Kurtuluş savaşında TBMM'nin halkçılık düşüncesini beninsemesini zorunlu kılan en önemli olgu?
*Ulus egemenliğine dayalı yeni bir devletin kurulmuş olması
9)1926'da Türk MEDENİ Kanunu'nun laiklik için temel sayılabilecek maddesi?
*Rüşt yaşına ulaşan çocuğun dinini seçmekte özgür olması
10)Atatürçü sistemi bir bütün olarak reddedenlerin ortak özelliği?
*Demokrasiyi hedeflerine ulaşmak için bir araç olarak görmeleri
11)Hangisi Türk devrimi nin niteliklerinden biri değildir?
*Devrim ilkelerinin birbirinden bağımsız olması
12)Aşağıdakilerden hangisi birinci dönem TBMM'nin özelliklerinden biri değildir?
*Meclisin vekilleri görevden alma yetkisinin olmaması
13)Mondros ateşkesinin "ateşkes" hükümlerine uymayan maddesi?
*Yenenlerin diledikleri yeri işgal edebilmesi
14)Aşağıdakilerden hangisi çağdaş Türkiye nin temeli olan Lozan Antlaşması kapsamında değildir?
*Türkiye nin boğazlar üzerinde tam savunma ve denetim hakkının tanınması
15)Aşağıdakilerden hangisi II.Dünya savaşı'nın Türkiye üzerindeki etkilerinden biridir?
*Döviz stokunun oluşması
16)Avrupa yı deokratik değerlerin işlediği ülkeler topluluğu haline getirmek,insan haklarını ve özgürlüklerini el birliği ile korumak amacıyla kurulan uluslararası örgüt?
*Avrupa konseyi
17)Bir devlette belirli bir zamanda yürürlükte olan hukuk kurallarının bütününe ne ad verilir?
*Pozitif hukuk
18)İnsanların kendi içlerine kapanıp yüzlerce yıl aynı değerleri saklamalarını üretilen değerleri özlerinde ve niteliklerinde hiçbir değişme olmadan kuşaklar boyu sürdürmelerini önleyen kültür öğesi?
*bilim ve sanat
19)Avrupa da din adamlarının her işe karışmaları ve bütün toplumu en üst düzeyde yönetmelerinin Hristiyanlığın kaynaklarında bulunmadığı gerçeğinin anlaşılmasından sonra ortaya çıkan gelişme?
*Reform
20)Aşağıdakilerden hangisi Osm.devletinde demokratik bir hukuk devleti kurulamamasını nedenlerinden biridir?
*Kur'an ve hadiste saptanmış suç ve cezalara dokunulamaması
21)Yeni Türkiye Devleti'ndeki bütün okulların Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlanması hangisi ile olmuştur?
*Tevhid-i Tedrisat Kanunu
22)Türkiye de ilk kez tam anlamıyla evrensel bir üniversite yapısı aşağıdakilerden hangisinde oluşmuştur?
*İstanbul Üniversitesi
23)Hangisi yeni Türkiye Devleti 'nin sanayileşme konusunda özel sektörü özendirmek için aldığı önlemlerden değildir?
*Kamu iktisadi teşekküllerini düşük fiyatla özelleştirmesi
24)Atatürk devrimleri aşağıdakilerin hangisi hakkında yasal zorunluluk getirmemiştir?
*Kadınların uygar bir kılıkta dolaşması
25)Kişiliğin hukuk düzeni içinde belirginleşmesini sağlayan öğe?
*Kişinin soyadı taşıması
26)Atatürkçülük ideolojisinin temelini oluşturan iki üst ilke?
*Akılcılık-Ulusçuluk
27)Hangisi Atatürk'ün egemenlik konusundaki düşüncelerinden biri değildir?
*Her insan egemenliğe farklı derecelerde sahiptir
28)Aşağıdakilerden hangsi halkçılığın amaçlarından biri değildir?
*Toplumdaki ayrıcalıkların sürdürülmesine olanak vermek
29)Aşağıdakilerden hangisi Atatürk devrimlerini koruma yollarından değildir?
*Devrimin temelini değiştirecek kadroların yetiştirilmesine izin verilmesi
30)Avrupa Konseyi'ne üye derneklerin vatandaşlarının, kendi devletlerini dava edebilmelerine olanak sağlayan uluslararası belge?
*İnsan hakları ve Ana özgürlükleri korumaya dair sözleşme
31)Siyasal Liberalizmin zafer kazandığı ilk bölge?
*Amerika
32)Devrime ihtiyaç duyan toplumlarda devrimin yürütülebilmesi için öncelikle değiştirilmesi gereken sistem?
*Hukuk
33)I.Yurdun savunulması
II.Asayişin sağlanması
III.Eğitim işlerinin düzenlenmesi
IV.Sağlık işlerinin düzenlenmesi
V.Bireye bırakılan ve devletin yüklendiği ekonommik alanlarda akılcı bir ayrım yapılması
Yukarıda verilen faaliyetler Atatürk ilkelerinden özellikle hangi ikisinin kapsamına girer?
*Devletçilik-Halkçılık
Kalıcı Bağlantı
Yorum yaz
